على غضنفرى

100

مبانى تشيع در منابع تسنن (فارسى)

امور آشنا نمايد . انسان‌ها در يك جايگاه نيستند ؛ آنانى كه در راه تقويت روح خويش گام برداشته‌اند ، به همان اندازه توان تصرف در محيط اطراف خود را دارند . نفس امام به واسطه‌ى عصمت و القاى كلمات به او ، نسبت به نفوس ديگر انسان‌ها از قدرت ادراك قويترى نسبت به محيط اطراف و عوالم ديگر برخوردار است ؛ بنابراين ، آنچه را ديگران نمىبينند و يا با اكتساب مىبينند ، او بدون نياز به ابزار مىبيند . پس دانش او به اطراف ، از نوع دانش حضورى يعنى حضور المعلوم عند العالم بدون الحاجة الى شىء است . علاوه اينكه علت اعتقاد شيعه به دانش غيب امام ، آيات و روايات وارد شده در اين‌باره است ، كه به برخى از آنها اشاره مىشود . 1 - آياتى كه دلالت بر نوعى دانش خاص دارد و به گواهى اسباب نزول مذكور در كتابهاى تفسيرى اهل سنت ، مراد آنها على بن ابى طالب است . از جمله اين آيات : - . . . وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ . « 1 » « كسى كه دانش كتاب نزد اوست . » تفسير « الجامع لاحكام القرآن » ، « تفسير ثعلبى » ، « الاتقان » سيوطى و . . . ، رواياتى نقل كرده‌اند كه مراد از اين آيه ، على است . « 2 » در اين آيه ، على داراى علم كتاب معرفى شده است ، در حالى كه در آيه . . . الَّذِي عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الْكِتابِ . . . « 3 » ، آصف داراى بخشى از علم كتاب بوده است . برخى از مفسران ، آيه را درباره‌ى عبد اللّه بن سلام دانسته‌اند ، ولى طبرى از

--> ( 1 ) - رعد ، 43 . ( 2 ) - تفسير الجامع لاحكام القرآن ، ج 9 ، ص 336 ؛ تفسير ثعلبى ، ج 5 ، ص 302 ؛ الاتقان ، ج 1 ، ص 13 . ( 3 ) - نمل ، 40 .